Công ty TNHH Kiểm toán – Tư vấn Đất Việt được thành lập từ năm 2002, là một trong những đơn vị cung cấp dịch vụ kiểm toán, kế toán, tư vấn thuế, tư vấn tài chính và xác định giá trị doanh nghiệp cho nhiều loại hình doanh nghiệp tại Việt Nam. Với đội ngũ kiểm toán viên giàu kinh nghiệm và quy trình kiểm toán tuân thủ Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam (VSA), Đất Việt đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc nâng cao tính minh bạch của báo cáo tài chính, đáp ứng yêu cầu của cơ quan quản lý, ngân hàng, nhà đầu tư và đối tác.
Trong nhiều năm gần đây, cụm từ “Non Big kiểm toán” được doanh nghiệp tìm kiếm ngày càng nhiều. Thay vì chỉ tập trung vào các hãng kiểm toán quốc tế thuộc nhóm Big4, nhiều doanh nghiệp đã chuyển hướng sang các công ty kiểm toán ngoài Big4 nhằm tối ưu chi phí nhưng vẫn đảm bảo chất lượng dịch vụ, tiến độ thực hiện và khả năng tư vấn sát với thực tiễn hoạt động.
Vậy Non Big kiểm toán là gì? Đâu là sự khác biệt giữa Big4 và Non Big? Doanh nghiệp nào nên lựa chọn Công ty Kiểm toán ngoài Big4? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn có góc nhìn toàn diện để đưa ra quyết định phù hợp.

Thuật ngữ Non Big kiểm toán thường được sử dụng để chỉ các công ty kiểm toán không thuộc nhóm Big4, nhưng vẫn được cấp phép hoạt động theo quy định pháp luật và đủ điều kiện cung cấp dịch vụ kiểm toán độc lập.
Nói cách khác, đây là các doanh nghiệp kiểm toán hoạt động hợp pháp, sở hữu đội ngũ kiểm toán viên được cấp Chứng chỉ Kiểm toán viên (CPA), thực hiện kiểm toán theo Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam và chịu sự quản lý của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
Thực tế, tại Việt Nam hiện nay chỉ có bốn hãng thuộc nhóm Big4 gồm:
Ngoài bốn đơn vị này, còn có hàng trăm công ty kiểm toán khác đang hoạt động trên thị trường. Đây chính là nhóm thường được gọi là Non Big hoặc Non-Big4 Audit Firms.
Điều cần lưu ý là Non Big không đồng nghĩa với chất lượng thấp. Nhiều công ty kiểm toán ngoài Big4 đã có lịch sử hoạt động lâu năm, đội ngũ kiểm toán viên giàu kinh nghiệm và đang cung cấp Dịch vụ Kiểm toán cho hàng nghìn doanh nghiệp trong nước cũng như doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI).
Trong giai đoạn nền kinh tế chú trọng tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả quản trị, doanh nghiệp không còn mặc định lựa chọn Big4 cho mọi nhu cầu kiểm toán.
Thay vào đó, họ bắt đầu đánh giá dựa trên các yếu tố như:
Đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, doanh nghiệp khởi nghiệp hoặc doanh nghiệp gia đình, ngân sách dành cho kiểm toán thường có giới hạn.
Việc lựa chọn một công ty Non Big giúp:
Một ưu điểm nổi bật của các công ty Non Big là khả năng điều chỉnh phương án triển khai theo đặc thù của từng khách hàng.
Ví dụ:
Đây là yếu tố mà nhiều doanh nghiệp đánh giá cao, đặc biệt trong mùa quyết toán hoặc khi cần hoàn thành báo cáo trong thời gian ngắn.
Các công ty kiểm toán Việt Nam thường có nhiều kinh nghiệm làm việc với:
Nhờ hiểu rõ quy định pháp luật, chế độ kế toán và đặc thù quản trị tại Việt Nam, đơn vị kiểm toán có thể đưa ra nhiều khuyến nghị mang tính thực tiễn hơn.
.jpg?w=900&format=webp)
Đây là câu hỏi mà hầu hết doanh nghiệp đặt ra trước khi lựa chọn đơn vị kiểm toán.
Thực tế, Big4 và Non Big đều phải tuân thủ hệ thống chuẩn mực kiểm toán, quy định đạo đức nghề nghiệp và các yêu cầu về kiểm soát chất lượng. Tuy nhiên, hai nhóm này có nhiều điểm khác biệt về quy mô, phạm vi hoạt động và đối tượng khách hàng.
Các hãng Big4 có mạng lưới hoạt động toàn cầu, hàng chục nghìn nhân sự và hệ thống quản trị thống nhất trên nhiều quốc gia.
Trong khi đó, các công ty Non Big thường có quy mô nhỏ hoặc trung bình nhưng tập trung vào thị trường nội địa hoặc một số lĩnh vực chuyên sâu.
Big4 thường phục vụ:
Trong khi đó, Non Big phù hợp với:
Các công ty Non Big thường có ưu thế về:
Đây là lý do nhiều doanh nghiệp đánh giá trải nghiệm dịch vụ của các công ty Non Big gần gũi và hiệu quả hơn.
Một trong những khác biệt dễ nhận thấy nhất là mức phí.
Do không phải gánh chi phí vận hành của mạng lưới toàn cầu, nhiều công ty Non Big có thể cung cấp Chi phí kiểm toán với mức phí cạnh tranh hơn nhưng vẫn đáp ứng đầy đủ các yêu cầu chuyên môn và quy định pháp luật.
Điều này đặc biệt phù hợp với doanh nghiệp cần cân đối ngân sách nhưng vẫn muốn đảm bảo chất lượng báo cáo kiểm toán.
Không phải doanh nghiệp nào cũng cần sử dụng dịch vụ của Big4.
Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp lựa chọn công ty Non Big vì phù hợp hơn với nhu cầu hoạt động.
Đây là nhóm khách hàng phổ biến nhất.
Mục tiêu của doanh nghiệp thường là:
Trong những trường hợp này, lựa chọn đơn vị Non Big có năng lực chuyên môn tốt là giải pháp tối ưu về chi phí và hiệu quả.
Nhiều doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài chỉ yêu cầu báo cáo tài chính được kiểm toán bởi một đơn vị kiểm toán độc lập đủ điều kiện theo quy định pháp luật Việt Nam.
Do đó, doanh nghiệp hoàn toàn có thể lựa chọn công ty Non Big có kinh nghiệm làm việc với khách hàng FDI thay vì chỉ tập trung vào Big4.
Ngoài việc phát hành báo cáo kiểm toán, nhiều doanh nghiệp mong muốn nhận được các khuyến nghị nhằm:
Đây là nhóm nhu cầu mà nhiều công ty Non Big có lợi thế nhờ sự đồng hành trực tiếp của đội ngũ quản lý và kiểm toán viên nhiều kinh nghiệm.
.jpg?w=900&format=webp)
Không phải tất cả các công ty kiểm toán ngoài Big4 đều có năng lực và chất lượng dịch vụ như nhau. Vì vậy, thay vì chỉ dựa vào mức phí, doanh nghiệp nên đánh giá tổng thể nhiều yếu tố để lựa chọn đối tác kiểm toán phù hợp.
Tiêu chí đầu tiên là công ty kiểm toán phải được cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm toán theo quy định của pháp luật Việt Nam.
Đồng thời, doanh nghiệp kiểm toán cần:
Đây là điều kiện tiên quyết để báo cáo kiểm toán có giá trị pháp lý và được các bên liên quan chấp nhận.
Mỗi ngành nghề đều có đặc thù riêng về mô hình kinh doanh, chính sách kế toán và rủi ro tài chính.
Ví dụ:
Một công ty kiểm toán đã có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực tương tự sẽ giúp quá trình kiểm toán diễn ra hiệu quả hơn, đồng thời đưa ra các khuyến nghị sát với thực tế hoạt động.
Chất lượng dịch vụ kiểm toán phụ thuộc rất lớn vào năng lực của đội ngũ thực hiện.
Doanh nghiệp nên quan tâm đến các yếu tố như:
Một đội ngũ giàu kinh nghiệm không chỉ giúp phát hiện các sai sót trọng yếu mà còn hỗ trợ doanh nghiệp cải thiện hệ thống kiểm soát nội bộ và quản trị rủi ro.
Một công ty kiểm toán chuyên nghiệp luôn xây dựng quy trình làm việc minh bạch ngay từ đầu.
Thông thường, quy trình sẽ bao gồm:
Quy trình rõ ràng giúp doanh nghiệp chủ động chuẩn bị hồ sơ, tiết kiệm thời gian và hạn chế gián đoạn hoạt động kinh doanh.
Mặc dù ngày càng được nhiều doanh nghiệp lựa chọn, Non Big kiểm toán vẫn tồn tại một số quan điểm chưa thực sự chính xác.
Đây là quan điểm khá phổ biến nhưng không hoàn toàn đúng.
Trên thực tế, tất cả các doanh nghiệp kiểm toán được cấp phép đều phải tuân thủ:
Điểm khác biệt chủ yếu nằm ở:
Do đó, việc lựa chọn Big4 hay Non Big cần căn cứ vào nhu cầu thực tế thay vì chỉ dựa trên thương hiệu.
Nếu công ty kiểm toán đáp ứng đầy đủ điều kiện hành nghề theo quy định, báo cáo kiểm toán được phát hành có giá trị pháp lý như nhau đối với các mục đích phù hợp với quy định hiện hành.
Tuy nhiên, trong một số trường hợp đặc thù như yêu cầu từ tập đoàn mẹ ở nước ngoài, nhà đầu tư quốc tế hoặc điều kiện riêng của một tổ chức tài chính, doanh nghiệp có thể được yêu cầu sử dụng đơn vị kiểm toán thuộc danh sách được chấp thuận. Vì vậy, cần xác định rõ yêu cầu của đối tác trước khi lựa chọn.
Chi phí dịch vụ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:
Một công ty Non Big có thể đưa ra mức phí cạnh tranh nhờ mô hình tổ chức tinh gọn và tập trung vào thị trường trong nước, chứ không nhất thiết vì chất lượng chuyên môn thấp.
Điều quan trọng là doanh nghiệp cần đánh giá tổng thể về năng lực, kinh nghiệm và quy trình cung cấp dịch vụ.
.jpg?w=900&format=webp)
Đối với doanh nghiệp, kiểm toán không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu pháp lý mà còn là cơ hội để rà soát lại hệ thống tài chính, kế toán và quản trị.
Một công ty kiểm toán có bề dày kinh nghiệm sẽ mang lại nhiều giá trị hơn ngoài việc phát hành báo cáo kiểm toán.
Trong quá trình kiểm toán, kiểm toán viên có thể nhận diện các rủi ro như:
Việc phát hiện sớm giúp doanh nghiệp có thời gian điều chỉnh, giảm thiểu rủi ro về thuế, tài chính và pháp lý.
Một cuộc kiểm toán chất lượng không chỉ dừng ở việc xác nhận số liệu.
Thông qua thư quản lý (Management Letter), đơn vị kiểm toán có thể đề xuất:
Đây là những giá trị gia tăng mà nhiều doanh nghiệp đánh giá cao khi lựa chọn đối tác kiểm toán lâu dài.
Một đơn vị kiểm toán hiểu rõ mô hình hoạt động của doanh nghiệp sẽ dễ dàng:
Quan hệ hợp tác lâu dài giúp quá trình kiểm toán trở nên hiệu quả hơn, đồng thời giảm thời gian trao đổi và xử lý hồ sơ.
.jpg?w=900&format=webp)
Việc lựa chọn đơn vị kiểm toán không chỉ dựa trên thương hiệu mà còn phụ thuộc vào mức độ phù hợp với nhu cầu của doanh nghiệp.
Là đơn vị được thành lập từ năm 2002, Công ty TNHH Kiểm toán – Tư vấn Đất Việt đã đồng hành cùng nhiều doanh nghiệp thuộc các lĩnh vực sản xuất, thương mại, xây dựng, dịch vụ, logistics và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
Những yếu tố được nhiều khách hàng đánh giá cao gồm:
Với hơn hai thập kỷ hoạt động trong lĩnh vực kiểm toán độc lập, Đất Việt tích lũy kinh nghiệm xử lý nhiều tình huống phát sinh trong thực tế, từ doanh nghiệp mới thành lập đến doanh nghiệp có quy mô lớn và hoạt động đa ngành.
Đội ngũ kiểm toán viên và chuyên gia tư vấn luôn cập nhật quy định mới về kế toán, kiểm toán và thuế, giúp doanh nghiệp không chỉ hoàn thành cuộc kiểm toán mà còn nhận được các khuyến nghị có giá trị trong công tác quản trị tài chính.
Mỗi cuộc kiểm toán đều được lập kế hoạch cụ thể, phối hợp chặt chẽ với doanh nghiệp nhằm:
Thay vì áp dụng một quy trình cứng nhắc, Đất Việt xây dựng phương án kiểm toán dựa trên đặc điểm hoạt động, quy mô và yêu cầu của từng khách hàng.
Cách tiếp cận này giúp doanh nghiệp tối ưu thời gian, chi phí và nâng cao hiệu quả của cuộc kiểm toán.
Có. Doanh nghiệp kiểm toán ngoài Big4 được phép phát hành báo cáo kiểm toán nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện kinh doanh dịch vụ kiểm toán theo quy định của pháp luật Việt Nam và thực hiện cuộc kiểm toán theo Chuẩn mực Kiểm toán Việt Nam (VSA).
Đối với nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), công ty cổ phần chưa niêm yết, doanh nghiệp gia đình hoặc doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài quy mô vừa, việc lựa chọn một công ty kiểm toán ngoài Big4 có năng lực chuyên môn tốt thường là giải pháp phù hợp.
Doanh nghiệp vừa đảm bảo đáp ứng yêu cầu về báo cáo tài chính được kiểm toán, vừa tối ưu chi phí và nhận được sự hỗ trợ sát sao trong quá trình thực hiện.
Thông thường, mức phí Dịch vụ Kiểm toán của các công ty Non Big cạnh tranh hơn do có mô hình tổ chức tinh gọn và tập trung vào từng phân khúc khách hàng.
Tuy nhiên, chi phí thực tế còn phụ thuộc vào:
Doanh nghiệp nên yêu cầu báo giá chi tiết dựa trên phạm vi công việc cụ thể thay vì chỉ so sánh về đơn giá.
Trong nhiều trường hợp, báo cáo kiểm toán do doanh nghiệp kiểm toán đủ điều kiện phát hành đều được ngân hàng xem xét.
Tuy nhiên, một số tổ chức tín dụng hoặc đối tác có thể quy định danh sách các đơn vị kiểm toán được chấp thuận. Vì vậy, doanh nghiệp nên kiểm tra trước yêu cầu của ngân hàng hoặc đối tác để lựa chọn đơn vị kiểm toán phù hợp.
Doanh nghiệp nên đánh giá dựa trên các tiêu chí sau:
Việc lựa chọn Non Big kiểm toán không chỉ là giải pháp tối ưu chi phí mà còn là quyết định chiến lược giúp doanh nghiệp tìm được đối tác đồng hành phù hợp với quy mô, ngành nghề và định hướng phát triển.
Thay vì chỉ tập trung vào tên tuổi của đơn vị kiểm toán, doanh nghiệp nên xem xét toàn diện các yếu tố như năng lực chuyên môn, kinh nghiệm thực tiễn, chất lượng đội ngũ kiểm toán viên, quy trình cung cấp dịch vụ và khả năng tư vấn sau kiểm toán.
Một công ty kiểm toán có kinh nghiệm sẽ không chỉ giúp doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ về báo cáo tài chính mà còn hỗ trợ nhận diện rủi ro, hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ và nâng cao hiệu quả quản trị tài chính trong dài hạn.
Với hơn 20 năm hoạt động kể từ năm 2002, Công ty TNHH Kiểm toán – Tư vấn Đất Việt luôn hướng đến việc cung cấp dịch vụ kiểm toán độc lập chất lượng, tuân thủ chuẩn mực nghề nghiệp và mang lại giá trị gia tăng cho khách hàng. Đội ngũ kiểm toán viên của Đất Việt đồng hành cùng doanh nghiệp trong từng giai đoạn phát triển, từ hoàn thiện báo cáo tài chính đến tư vấn các giải pháp nâng cao hiệu quả quản trị.
Nếu doanh nghiệp đang tìm kiếm một đơn vị kiểm toán ngoài Big4 có nhiều năm kinh nghiệm, quy trình chuyên nghiệp và chi phí phù hợp, Công ty TNHH Kiểm toán – Tư vấn Đất Việt sẵn sàng đồng hành cùng bạn.
Các dịch vụ Công ty Kiểm toán Đất Việt đang cung cấp:
Liên hệ với Đất Việt để được tư vấn phương án kiểm toán phù hợp với quy mô, lĩnh vực hoạt động và yêu cầu của doanh nghiệp.
CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ TƯ VẤN ĐẤT VIỆT - CHI NHÁNH THÀNH NAM
⭐ Website: https://kiemtoanthanhnam.com/
⭐ Trụ sở CN Thành Nam: Số 261 Trần Quốc Hoàn, Phường Cầu Giấy, Thành phố Hà Nội.
⭐ Trụ sở chính tại Hồ Chí Minh: Số 2, Huỳnh Khương Ninh, Phường Tân Định, TP. Hồ Chí Minh
⭐ Và các Chi nhánh, Văn phòng tại Đà Nẵng, Hải Phòng, Hưng Yên, Nha Trang, Bình Định,...
⭐ Hotline: 0886.85.6666 (Ms Trâm Anh)
⭐ Email: thanhnam.vietland@gmail.com
Hệ thống Văn bản mới nhất
Tổng hợp Tài liệu Kế toán
⭐ Hệ thống Tài khoản Kế toán TT200
⭐ Hệ thống Tài khoản Kế toán TT133
⭐ Biểu mẫu Chứng từ Kế toán TT200
⭐ VAS - Chuẩn mực Kế toán Việt Nam
⭐ IFRS - Chuẩn mực Báo cáo tài chính Quốc tế
Công cụ hỗ trợ Kế toán
⭐ Công cụ tra cứu hóa đơn của Doanh nghiệp bỏ trốn
⭐ Lịch nộp các loại Báo cáo thuế năm 2022
Bản Tin Thuế hàng tháng
0886856666